Kata ganda ialah perkataan yang mengalami proses pengulangan kata atau sebahagian daripada kata dasar untuk membentuk perkataan yang membawa maksud tertentu. Kata ganda merupakan salah satu aspek penting dalam tatabahasa Bahasa Melayu dan banyak digunakan dalam pertuturan serta penulisan harian.Contohnya:buku-bukurumah-rumahlelakisayur-mayurberjalan-jalanPenggunaan kata ganda yang betul dapat menjadikan ayat lebih jelas dan tepat. Mari kita kenali jenis-jenis kata ganda serta contoh penggunaannya.
Secara umum, kata ganda dalam Bahasa Melayu boleh dibahagikan kepada beberapa jenis, iaitu kata ganda penuh, kata ganda separa, kata ganda berentak dan kata ganda semu.1. Kata Ganda PenuhKata ganda penuh terbentuk apabila seluruh kata dasar diulang. Biasanya, kata ganda penuh ditulis dengan tanda sempang (-).
Murid-murid sedang membaca buku di dalam kelas.
Rumah-rumah di kawasan itu dicat dengan warna yang menarik.
Kata ganda penuh sering digunakan untuk menunjukkan bilangan yang banyak atau jamak.
2. Kata Ganda SeparaKata ganda separa terbentuk apabila hanya sebahagian daripada kata dasar diulang. Bentuk penggandaan ini boleh berlaku pada bahagian awal kata dasar.
Antara contoh yang biasa digunakan ialah:
lelaki = penggandaan daripada kata dasar laki
dedaun = penggandaan daripada kata dasar daun
pepohon = penggandaan daripada kata dasar pohon
Dedaun kering berguguran di halaman rumah.
Pepohon di tepi jalan itu memberikan teduhan kepada orang ramai.
3. Kata Ganda BerentakKata ganda berentak ialah kata ganda yang mengalami pengulangan dengan perubahan bunyi tertentu. Perubahan tersebut boleh berlaku dari segi vokal, konsonan atau keseluruhan rentak bunyi.
Pelbagai kuih-muih tradisional dijual di pasar itu.
Ibu menyediakan lauk-pauk untuk makan malam.
Kanak-kanak kelihatan mundar-mandir di sekitar kawasan tersebut.
Kata ganda berentak menjadikan penggunaan bahasa lebih menarik dan banyak digunakan dalam penulisan serta komunikasi harian.
4. Kata Ganda SemuKata ganda semu ialah perkataan yang kelihatan seperti kata ganda tetapi sebenarnya digunakan sebagai satu perkataan yang mempunyai makna tertentu.
Contohnya:
Perkataan ini tidak semestinya menunjukkan maksud jamak walaupun bentuknya digandakan.
Rama-rama itu mempunyai sayap yang cantik.
Dalam ayat tersebut, rama-rama merujuk kepada sejenis haiwan, bukannya bermaksud banyak rama.
Kata ganda digunakan untuk beberapa tujuan dalam Bahasa Melayu. Antaranya ialah:
Contoh:
Buku-buku itu disusun dengan kemas di atas rak.
Perkataan buku-buku menunjukkan lebih daripada sebuah buku.
Gerai itu menjual pelbagai kuih-muih tradisional.
Kuih-muih menunjukkan pelbagai jenis kuih.
Mereka berjalan-jalan di taman pada waktu petang.
Adik tersenyum-senyum apabila menerima hadiah.
Rumah itu dihiasi dengan lampu yang warna-warni.
Suasana di pasar tersebut menjadi hiruk-pikuk pada waktu pagi.
Kata ganda juga boleh digunakan pada kata kerja.
Kami berjalan-jalan di taman pada waktu petang.
Mereka tolong-menolong membersihkan kawasan kampung.
Kanak-kanak itu bermain-main di halaman rumah.
Dalam konteks tertentu, penggandaan kata kerja boleh membawa maksud perbuatan yang dilakukan secara santai, berulang atau bersama-sama.
Kata adjektif juga boleh digandakan untuk menunjukkan sesuatu keadaan atau sifat.
Pokok-pokok yang tinggi-tinggi itu memberikan teduhan.
Kedai tersebut menjual buah-buahan yang besar-besar.
Penggandaan kata adjektif boleh digunakan untuk menggambarkan pelbagai benda yang mempunyai sifat yang sama.
Kedua-duanya merupakan kata ganda, tetapi cara pembentukannya berbeza.
Murid-murid sedang berkumpul di dewan.
Ibu membeli sayur-mayur di pasar.
Salah satu perkara penting ketika menggunakan kata ganda ialah penggunaan tanda sempang (-).Bagi kata ganda penuh seperti buku-buku, rumah-rumah dan murid-murid, tanda sempang digunakan antara kata yang digandakan.Betul: Buku-buku itu berada di atas meja.Salah: Buku buku itu berada di atas meja.Namun, terdapat juga kata ganda yang telah mantap sebagai satu perkataan, seperti lelaki, tetamu, pepohon dan dedaun, yang tidak ditulis dengan tanda sempang.
Artikel Cadangan
Save my name, email, and website in this browser for the next time I comment.
Or copy link
